علائم و عوارض پولیپ بینی + کندن پولیپ بینی با دست ممکن است؟

پولیپ بینی از آن دسته مشکلاتی است که باوجود کم خطر بودن می تواند ناراحتی زیادی را به دلیل ایجاد مشکلات تنفسی برای شخص به وجود آورد. نفس کشیدن بزرگترین نعمت و عامل حیات است بنابراین هرچیزی که در آن اختلالی ایجاد کند می تواند بسیار آزاردهنده باشد و شخص را به درمان هرچه سریعتر وا دارد. خوشبختانه این معضل راه حل و درمان قطعی دارد پس اگر شما نیز درگیر این پولیپ های مزاحم هستید و میخواهید تحت جراحی بینی قرار بگیرید، تا انتهای مقاله با ما همراه باشید.

پولیپ بینی چیست؟

پولیپ نوعی برآمدگی بدون درد داخل بینی و یا درون فرورفتگی های داخل استخوان های صورت (که به آنها سینوس نیز گفته می شود) می باشد که غیرسرطانی است. پولیپ های کوچک علائمی ندارند اما برآمدگی های بزرگتر و یا تجمعی از پولیپ ها می توانند مسیر عبور هوا را مسدود کنند که در نتیجه باعث مشکلات تنفسی، ناتوانی در بوکردن و عفونت می شوند. افراد در هر سنی ممکن است با این مسئله درگیر شوند با این حال پولیپ بینی در افراد جوان یا میانسال شایعتر است. مصرف دارو می تواند به کوچک شدن یا از بین رفتن این پولیپ ها کمک کند اما برای حذف آنها احتمالا جراحی نیاز باشد هرچند که معمولاً حتی بعد از جراحی برگشت پذیر هستند.

آیا پولیپ بینی خطرناک است؟

اکثر موارد خوش خیم هستند ولی در برخی ممکن است بدخیم هم باشند لذا دستکاری ممنوع است و حتما باید به متخصص مراجعه و پس از بررسی های لازم درمان دارویی یا جراحی انجام شود.

پولیپ بینی چی عوارضی دارد؟

پولیپ بینی یکی از مشکلات شایع در بینی است که ممکن است باعث ایجاد عوارض مختلفی شود. در اینجا به چند مورد از این عوارض اشاره می‌کنیم:

• اول از همه، پولیپ دماغ می‌تواند باعث انسداد و گرفتگی بینی شود. این انسداد می‌تواند موجب مشکلات تنفسی و خروج هوا از بینی شود. همچنین ممکن است تنفس از دهان افزایش یابد که این مسأله خود باعث خشکی دهان و افزایش خطر عفونت‌های دهانی می‌شود.
• علاوه بر این، پولیپ بینی ممکن است سبب اختلال در حس بویایی و چشایی شود. فرد مبتلا ممکن است نتواند بوهای مختلف را به خوبی تشخیص دهد و همچنین طعم غذاها برای او تغییر کند که این امر می‌تواند بر کیفیت زندگی وی تأثیر منفی داشته باشد.
• همچنین پولیپ‌های دماغ گاهی اوقات باعث عفونت‌های مکرر در بینی و سینوس‌ها می‌شود. این عفونت‌ها می‌توانند منجر به سردرد، درد صورت و ایجاد احساس فشار و درد در ناحیه بینی شوند.
• در موارد شدیدتر، پولیپ دماغ ممکن است باعث اختلال در خواب و خروپف شود. این مسأله می‌تواند کیفیت خواب فرد را به طور قابل توجهی کاهش دهد و در نتیجه سلامت و کارایی روزانه او را تحت تأثیر قرار دهد.
• در مجموع، پولیپ دماغ می‌تواند عوارض مختلفی را ایجاد کند که امکان دارد همگی بر کیفیت زندگی فرد مبتلا تأثیر منفی داشته باشند. در صورت مشاهده هر یک از این عوارض، توصیه می‌شود هرچه سریع‌تر با پزشک متخصص مشورت کرده تا روش‌های درمانی مناسب در نظر گرفته شود.

از کجا بفهمیم پولیپ بینی داریم؟

تشخیص قطعی در خصوص وجود پولیپ یا پولیپ‌ها در دماغ توسط پزشک صورت می‌گیرد. با این حال شما با اطلاع از علائم پولیپ بینی می‌توانید تا حدودی متوجه وجود احتمالی آن‌ها شوید و برای اطمینان به پزشک مراجعه کنید. برای شناسایی پولیپ، عموماً پزشک از روش‌های تخصصی مانند اندوسکوپی بینی استفاده می‌کند. اندوسکوپی تشخیصی پولیپ دماغ با استفاده از یک لوله باریک و مجهز به دوربین بسیار کوچک (اندوسکوپ) انجام می‌شود. اندوسکوپ به حفره بینی وارد شده و پزشک از طریق آن ساختار داخلی را بررسی می‌کند. در بعضی موارد برای بررسی دقیق‌تر، پزشک انجام سی تی اسکن را هم توصیه می‌کند.

علائم پولیپ بینی

پولیپ باعث ناراحتی و ورم داخل بینی و سینوس‌ها (که به آن التهاب نیز گفته می‌شود) شده که می‌تواند بیشتر از 12 هفته دوام داشته باشد. به این شرایط ورم سینوسی مزمن گفته می‌شود هرچند ممکن است ورم سینوسی مزمن را بدون داشتن هیچ گونه پولیپی نیز تجربه کنید. همانطور که ذکر شد، افرادی که پولیپ‌های کوچک دارند احتمالاً متوجه وجود آنها نشوند اما پولیپ‌های بزرگتر یا با تعداد بیشتر مسیر بینی را مسدود می‌سازند. علائم معمول ورم سینوسی مزمن همراه با پولیپ بینی شامل موارد زیر است:

درمان پولیپ بینی

برای از بین بردن پولیپ های داخل بینی، هم روش های جراحی و هم روش های غیر جراحی وجود دارند. پزشک بعد از بررسی و معاینه کامل تشخیص می دهد که پولیپ های دماغ برای درمان به تکنیک جراحی نیاز دارند یا می توان با روش های غیرجراحی و ساده تر هم آن را کنترل کرد.

کندن پولیپ بینی با دست امکان پذیر است؟

پاسخ قاطعانه و پزشکی به این سوال خیر است. به یاد داشته باشید که تلاش برای کندن پولیپ با دست نه تنها بی فایده بوده، بلکه می تواند خطرات جدی را برای سلامت شما به همراه داشته باشد.

در وهله اول، برخلاف تصور، پولیپ های ریشه سطحی ندارند که بتوان آن ها را به سادگی از محل جدا کرد یا به اصطلاح بدون اقدام پزشکی و با دست از بافت بینی جدا کرد. این توده های خوشخیم از غشا مخاطی ملتهب و متورم در عمق مجاری بینی یا سینوس ها نشات می گیرند. پولیپ ها بافت های حساس و پر از عروق خونی ظریف هستند. بنابراین اقدام برای کندن آن ها با دست، نه تنها به ریشه اصلی نمی رسد بلکه آسیب های جدی را به بافت مخاطی بینی وارد می کند.

مسئله بعدی این است که دستکاری بینی با دست های غیر بهداشتی به ویژه در حفره بینی که به طور مستقیم با دستگاه تنفسی در ارتباط است، خطر ابتلا به عفونت را به شدت افزایش می دهد. باکتری و میکروب ها و آلودگی های دست می توانند به راحتی به زخم های ایجاد شده در اثر تلاش برای کندن پولیپ ها، ورود پیدا کرده و عفونت نمود یابد.

همانطور که گفته شد پولیپ های بینی پر از عروق های خونی هستند. بنابراین دستکاری کردن آن ها موجب پارگی این عروق و در نتیجه خونریزی های طولانی مدتی می شود که کنترل و بند آوردن آن سخت است.

درمان پولیپ بینی بدون جراحی

در صورت کوچک بودن پولیپ ها، ممکن است برای کنترل شرایط، از روش های غیر جراحی استفاده شود. یکی از رایج ترین درمان های بدون جراحی پولیپ، استفاده از داروها در قالب قرص و اسپری است. هدف استفاده از این داروها، کاهش التهاب و کوچک کردن اندازه پولیپ هاست. برای کسانی که پولیپ های نه چندان بزرگی دارند، داروهای کورتیکواستروئید به صورت اسپری یا قرص مورد استفاده قرار می گیرند. در موارد شدیدتر، پزشکان ممکن است برای درمان پولیپ بینی قرص پردنیزولون تجویز کنند. علاوه بر کورتیکواستروئیدها، قرص های انتی هیستامین هم می توانند به کاهش علائم آلرژی بینی که دلیل تشکیل پولیپ در بینی هستند، کمک کنند.

یکی دیگر از درمان های بدون جراحی پولیپ، شست و شوی بینی با محلول های نمکی است. این روش ساده و آسان ترشحات مخاطی داخل بینی را پاکسازی کرده و التهاب ایجاد شده را کم می کند؛ در نتیجه محیط رشد پولیپ ها محدود می شود. استفاده از درمان های طبیعی، نوعی دیگر از درمان بدون جراحی پولیپ بینی است. استفاده از داروهای گیاهی که خواص ضد التهابی قوی دارند، برای کنترل و جلوگیری از تشدید پولیپ و علائم آن ها، بسیار موثر هستند.

درمان دارویی

دارودرمانی معمولاً باعث از بین رفتن این پولیپ ها نمی شود اما به کاهش علائم آنها کمک می کند. گزینه های رایج عبارتند از:

1. اسپری های بینی استروئید: برای کوچک کردن پولیپ های دماغ و بهبود علائم آنها
2. استروئید های دهانی (قرص های خوراکی): مانند پردنیزون
3. داروهای بیولوژیک: مانند تزریق دوپیلوماب (دوپیلوماب حاوی آنتی بادی منوکلونال است که سیستم ایمنی بدنتان را تحریک کرده و نتیجتاً باعث کوچک شدن پولیپ ها می گردد)
4. همچنین اگر عفونتی دارید پزشکتان احتمالا آنتی بیوتیک هایی را برایتان تجویز کند

جراحی پولیپ بینی

• اگر دارودرمانی بی اثر بوده و یا پولیپ هایتان بزرگ است، جراحی سینوس گزینه بعدی شما برای از بین بردن آنهاست. پزشکتان برای انجام این جراحی کم تهاجم از آندوسکوپی بینی استفاده خواهد کرد.
• پلیپکتومی: متخصص با استفاده از ابزارهای کوچک مثل قیچی جراحی وارد بینی شده و توده ها را از آن خارج می کند.
• سینوپلاستی با بالون: در این روش جراح بینی یک بالون کوچک را از طریق سوراخ های بینی وارد حفره سینوسی می کند. سپس به آرامی بالن را باد کرده تا مسیر بینی شمارا از مسدودی درآورد. در برخی موارد همزمان با این کار، پولیپ ها نیز درآورده می شوند.
• جراحی آندوسکوپیک سینوس: در این روند درمان پولیپ بینی، جراح با استفاده از ابزارهای کوچک، پولیپ ها، بافت و استخوان آسیب دیده یا هرچیز دیگری که مسیر بینی تان را مسدود کرده است، حذف می کند.
• تمام این فرآیندها کم تهاجم هستند یعنی تمام مراحل از طریق سوراخ های بینی انجام می گیرند؛ بنابراین هیچ بریدگی و یا بخیه قابل مشاهده ای نخواهید داشت.

پولیپکتومی داخل بینی

1. این روش جراحی پولیپ بینی رایج تر است و به صورت سرپایی در مطب یا کلینیک انجام می‌شود.
2. از طریق بینی و با استفاده از ابزارهای مخصوص، پولیپ‌ها برداشته می‌شوند.
3. این روش معمولاً بدون درد و خونریزی است و نیازی به بیهوشی عمومی ندارد.
4. بیمار بعد از عمل می‌تواند به خانه بازگردد.

پولیپکتومی عمل جراحی

1. این روش برای پولیپ‌ های بزرگ‌تر یا پولیپ‌ هایی که در مناطق عمیق‌تر سینوس‌ها و بینی قرار دارند، استفاده می‌شود.
2. در اتاق عمل و تحت بیهوشی عمومی انجام می‌شود.
3. از طریق برش‌های کوچک در داخل بینی یا سینوس‌ها، پولیپ‌ها برداشته می‌شوند.

انتخاب روش جراحی به عوامل مختلفی مانند اندازه و محل قرارگیری توده ها، سلامتی عمومی بیمار و ترجیح جراح بستگی دارد.

جراحی پولیپ بینی برای چه کسانی مناسب است؟

در گام نخست، افرادی کاندید مناسب جراحی محسوب می شوند که با وجود مصرف منظم داروهایی مانند کورتون های موضعی یا خوراکی، آنتی هیستامین ها و شستشوی بینی، همچنان علائم پایدار و آزاردهنده دارند. در این بیماران، تداوم التهاب باعث رشد مجدد یا بزرگ شدن پولیپ های بینی شده و کیفیت زندگی به طور قابل توجهی کاهش می یابد. همچنین ادامه درمان دارویی در چنین شرایطی نه تنها سود بالینی محدودی دارد، بلکه می تواند بیمار را در معرض عوارض مصرف طولانی مدت دارو قرار دهد.

از سوی دیگر، عمل پولیپ بینی برای بیمارانی توصیه می شود که دچار عوارض ثانویه ناشی از پولیپ ها شده اند. این عوارض می توانند عملکرد طبیعی سینوس ها و حتی تنفس خواب را مختل کنند. در این شرایط، جراحی با هدف باز کردن مسیرهای هوایی و تخلیه مناسب سینوس ها، یک مداخله منطقی و مبتنی بر شواهد محسوب می شود.

به طور کلی افرادی که معمولا گزینه مناسب جراحی پولیپ بینی هستند شامل موارد زیر می شوند:

• بیمارانی با انسداد شدید و دائمی بینی که به درمان دارویی پاسخ نداده اند
• افرادی که کاهش شدید یا از دست دادن کامل حس بویایی را تجربه می کنند
• مبتلایان به سینوزیت مزمن عودکننده همراه با پولیپ های بینی
• بیمارانی که پولیپ ها باعث سردردهای مداوم، فشار صورت یا عفونت های مکرر شده اند
• افرادی که پولیپ بینی باعث تشدید آسم یا مشکلات تنفسی زمینه ای آنها شده است

سن مناسب برای عمل پولیپ بینی

وقتی صحبت از سن عمل پولیپ بینی می شود، بسیاری از بیماران تصور می کنند که این جراحی تنها به یک بازه سنی خاص محدود است؛ در حالی که از دیدگاه پزشکی، عمل پولیپ بینی بیشتر به شرایط بالینی بیمار وابسته است تا عدد دقیق سن. پولیپ های بینی می توانند در سنین مختلف ایجاد شوند، اما تصمیم برای جراحی زمانی منطقی است که این توده ها باعث اختلال واقعی در تنفس، بویایی یا کیفیت زندگی فرد شده باشند و درمان های دارویی پاسخ مناسبی نداده باشند.

در کودکان و نوجوانان، پولیپ بینی کمتر دیده می شود و در صورت بروز معمولاً پزشکان ابتدا رویکرد محافظه کارانه را انتخاب می کنند. در این سنین، درمان دارویی و کنترل عوامل زمینه ای مانند آلرژی در اولویت قرار دارد. جراحی تنها زمانی مطرح می شود که پولیپ ها باعث گرفتگی شدید بینی، عفونت های مکرر سینوس یا اختلال واضح در خواب و تنفس شوند. دلیل این احتیاط آن است که انجام زودهنگام جراحی، بدون ضرورت کافی، می تواند احتمال بازگشت پولیپ ها را افزایش دهد.

در بزرگسالان، به ویژه در سنین میانسالی، شرایط متفاوت است. در این گروه، پولیپ های بینی شایع تر هستند و اگر علائم به صورت مزمن باقی بمانند و به دارو پاسخ ندهند، عمل پولیپ بینی می تواند یک تصمیم منطقی و مؤثر باشد. در افراد مسن نیز سن به تنهایی مانع جراحی نیست؛ اما وضعیت عمومی بدن، بیماری های زمینه ای و توان تحمل بیهوشی باید با دقت بررسی شود.

پولیپ بینی در کودکان

چگونه بفهمیم کودکمان پولیپ دارد؟ حتی اگر فرزندتان قادر نباشد بگوید چه چیزی او را آزار می دهد، علائم بسیاری وجود دارند که به شما در تشخیص وجود پولیپ در دماغ کمک می کنند. اگر آنها بزرگ باشند یا در قسمت های پایینی بینی قرار داشته باشند، با نگاه کردن به داخل سوراخ های بینی قابل مشاهده هستند اما در هرصورت مراجعه به پزشک مهمترین قدم برای تشخیص می باشد. علائم رایج پولیپ در کودکان نیز مانند دیگر مواردی است که پیشتر ذکر شدند.

لازم است بدانید که پولیپ بینی در بزرگسالان رایج تر از کودکان می باشد اما آنها می توانند در یک یا هردو سوراخ بینی رشد کنند. آنها همچنین ظاهری شبیه گلابی یا انگور داشته و معمولاً به صورت دسته ای رشد می کنند. در حالی که پولیپ بینی شایع ترین مشکل مرتبط با گرفتگی بینی در کودکان می باشد، دلایل دیگری نیز می تواند برای این مورد وجود داشته باشد از جمله انحراف تیغه (یعنی زمانی که تیغه بینی از مرکز منحرف شده باشد)، لوزه حلقی بزرگ و تومورهای خوش خیم و بدخیم.